Araç İç Donanım Mekanikeri
Fahrzeuginterieur-Mechaniker/Fahrzeuginterieur-Mechanikerin
AusbildungB 28242Üretim ve imalat
- Meslek türü
- Tanınan mesleki eğitim mesleği
- Eğitim türü
- Sanayide dual mesleki eğitim (Mesleki Eğitim Yönetmeliği ile düzenlenir)
- Eğitim süresi
- 3 yıl
- Öğrenim yerleri
- Eğitim işletmesi ve meslek okulu (dual eğitim)
Genel Tanım
- Araç İç Donanım Mekanikeri, sanayi ve ticarette 3 yıllık, devlet tarafından tanınan bir mesleki eğitim mesleğidir.
Künye
- Meslek türü: Tanınan mesleki eğitim mesleği
- Eğitim türü: Sanayide dual mesleki eğitim (Mesleki Eğitim Yönetmeliği ile düzenlenir)
- Eğitim süresi: 3 yıl
- Öğrenim yerleri: Eğitim işletmesi ve meslek okulu (dual eğitim)
Eğitime Genel Bakış
- Araç İç Donanım Mekanikeri, sanayi ve ticarette 3 yıllık, tanınan bir mesleki eğitim mesleğidir.
Diploma / Meslek Unvanları
- Diploma unvanı: Fahrzeuginterieur-Mechaniker / Fahrzeuginterieur-Mechanikerin
Eğitimin Gelişimi
- 1937: Fahrzeugpolsterer / Fahrzeugpolsterin mesleğinin tanınması
- 2003: Mesleki Eğitim Yasası'na göre Fahrzeuginnenausstatter/in mesleğinin tanınması, eğitim yönetmeliğinin yürürlüğe girmesi, önceki Fahrzeugpolsterer mesleğinin kaldırılması
- 2020: Mesleki Eğitim Yasası (BBiG) ve Zanaat Yasası (HwO) reformu: asgari eğitim ücreti getirilmesi, yarı zamanlı eğitim imkânının genişletilmesi, meslek unvanının Fahrzeuginterieur-Mechaniker/in olarak değiştirilmesi
- 2021: Fahrzeuginterieur-Mechaniker/in için eğitim yönetmeliğinin yürürlüğe girmesi: araçların dijitalleşmesi (ör. bağlantılı sistemler, yüksek teknoloji koltuklar) ve araç üretiminin (ör. bağlantılı üretim, donanım parçalarının 3-D baskısı) dikkate alınması, önceki Fahrzeuginnenausstatter mesleğinin kaldırılması
- 2024: Mesleki Eğitim Doğrulama ve Dijitalleşme Yasası'nın yürürlüğe girmesi: çırak ve eğitmenin aynı anda hazır bulunmadan dijital araçlarla eğitim içeriği aktarılabilmesinin yasal güvenceye alınması, dijital mobil eğitim kavramı, formal diploma olmadan mesleki yeterliliğin tespiti ve belgelendirilmesi (meslek doğrulaması)
Yurt Dışında Eğitim
- Çıraklar eğitimin bir bölümünü yurt dışında yapabilir, örneğin:
- Çeşitli Avrupa ülkelerinde yurt dışı stajı, "Europaassistent/in" ek yeterliliği kapsamında
- Süre: en az 3 hafta
- Giriş koşulu: Orta okul diploması (Mittlerer Bildungsabschluss - 10. sınıf sonunda alınan, örn. Realschule diploması)
- Ek bilgi için yetkili oda ve Europaassistent/in bilgilendirmesine bakınız
Ek Yeterlilikler
- Eğitim yönetmeliğine göre çıraklar "Eklemeli Üretim Yöntemleri" ek yeterliliğini alabilir. Bu, bitirme sınavı kapsamında sınav yapılır.
- "Europaassistent/in" ek yeterliliği en az orta okul diploması olan çıraklara yöneliktir. Kültürlerarası yetkinlik kazandırır ve yabancı dil bilgisini geliştirir. Bunun için çıraklar ek meslek okulu derslerine katılır (ör. Avrupa Mal ve Ekonomi Hukuku) ve yurt dışında çok haftalık staj yapar.
Eğitim Süresi
- 3 yıl
Eğitim İçerikleri
İşletmede öğrenilenler, örneğin:
- Teknik çizim ve belgeleri değerlendirme, uygulama ve oluşturma
- Numune parça üretme ve uygulanabilirliğini kontrol etme
- Ahşap malzemeler, plastikler, metaller ve metal parçaları kesme, testereyle kesme, delme ve yapıştırma yoluyla işleme
- Aletleri kullanma ve makineleri kurma ve çalıştırma
- Araç iç donanımının, örn. koltukların, yapısını kurma ve kaplama
- Elektrik kabloları ve parçalarını kontrol etme, döşeme, sabitleme ve bağlama
- Montaj parçalarını güvenlik elemanlarıyla (özellikle güvenlik pimleri, kopilyalar, cıvatalar, segmanlar ve klipsler) emniyete alma
- Üretim ölçüleri, işlev ve işçilik gibi kaliteyi kontrol etme ve değerlendirme, araç iç donanımında düzeltme işleri yapma
- Bilgisayar destekli üretim süreçlerini ve işlev akışlarını izleme
- Montaj parçaları ve gruplarını teknik belgelere ve parçaya özel montaj koşullarına göre monte ve demonte etme
- Ayrıca eğitim boyunca eğitimde hak ve yükümlülükler, işletme organizasyonu, dijitalleşmiş çalışma dünyası, çevre koruma ve sürdürülebilirlik konularında bilgiler verilir.
Meslek okulunda öğrenilenler:
- Mesleğe özgü öğrenme alanları (ör. iç donanım parçalarını kurma ve kaplama, grupları monte ve demonte etme)
- Matematik ve ekonomi-sosyal bilgiler gibi genel dersler
Öğrenim Yerleri
- Eğitim dual sistemde yapılır. Öğrenim yerleri:
- Eğitim işletmesi (genellikle araç sanayi işletmeleri): atölye ve montaj salonları, onarım bölümleri
- Meslek okulu (Berufsschule): işletmedeki eğitimi genel ve mesleki ders içerikleriyle tamamlar, haftada 1-2 gün veya blok ders şeklinde eğitim yapılır
- Not: Meslek okulu dersi kısmen eyaletler arası ortak sınıflarda yapılır, şu anda Baden-Württemberg, Hessen, Niedersachsen, Nordrhein-Westfalen, Sachsen, Sachsen-Anhalt ve Thüringen eyaletleri için Stuttgart'ta (Baden-Württemberg): Kerschensteinerschule Stuttgart
Eğitim Sırasında Çalışma Koşulları
İşletmede:
- Pratik çalışma (gözetim altında): şablon ve kalıp yapımı, malzeme kesimi, dikiş işleri, dolgu malzemesi işleme, yay ve iskelet takma, koltuk, tavan döşemesi, halı ve kumanda elemanlarını araca monte etme
- Ortam: üretim salonlarında toz ve koku (ör. yapıştırıcı kokusu), kısmen makine gürültüsü
- Kıyafet: kısmen koruyucu giysi (ör. kulak ve solunum koruması)
- Çalışma süresi: kısmen vardiyalı çalışma
Gereklilikler:
- El becerisi ve göz-el koordinasyonu (ör. kumaş kesme, süs dikişleri yapma, iş parçalarını kaplama)
- Dikkat ve konsantrasyon (ör. parçaları araca uyarlarken)
- Zanaat becerisi (ör. tavan döşemesi, kaplama, kol dayama takarken)
- Teknik anlayış (ör. elektrik ve hidrolik hatları döşerken)
Meslek okulunda:
- Haftada 1 veya 2 gün ders veya blok ders
Önemli Okul Dersleri
- Başarılı bir eğitim için şu derslerde iyi bilgi avantaj sağlar:
- Matematik: örn. bir sipariş için malzeme ihtiyacını hesaplamak için
- İş Teknik / Teknoloji: örn. araç donanım parçalarını onarmak için
Eğitime Giriş Koşulları
- Yasal olarak belirli bir ön eğitim şartı yoktur.
Uygulamada Okul Eğitimi (2024 Başlayanlar)
- 2024 yılında 60 eğitim başlangıcı olmuştur.
- %55 orta okul diploması (Mittlerer Bildungsabschluss)
- %25 ilkokul-ortaokul temel diploması (Hauptschulabschluss)
- %15 diplomasız
- %5 lise diploması / üniversite giriş yeterliliği (Hochschulreife)
- %5 eğitime başlamadan önce işletmede nitelik kazandırma önlemine katılmıştır.
Eğitim Sonrası Kariyer
- Ek yeterliliklerle şansı artırma: "Eklemeli Üretim" kodifiye ek yeterliliğini eğitim sırasında almak iyi bir başlangıç sağlar.
- Uygun iş bulma: Eğitimden sonra araç sanayinde, uçak, demiryolu ve gemi yapımında, zanaat tipi araç döşemeciliği ve oto seleciliğinde çalışılır.
- İstihdamı güvenceye alma: Uyum eğitimleriyle bilgiler güncel tutulabilir. Konular döşemecilikten deri işlemeye kadar uzanır.
- Meslekte yükselme: Yükselme eğitimiyle yönetici pozisyonlarına gelinebilir. En yakını, Fahrzeuginterieur-Mekaniği alanında endüstri ustası (Industriemeister/in) sınavıdır. Üniversite giriş yeterliliği ile örn. Araç Teknolojisi lisans eğitimi alınabilir.
- Kendi işini kurma: Örn. araç iç donanımı uzman işletmesi ile serbest çalışma mümkündür.
Eğitim Ücreti
- Örnek: Metal ve elektrik sanayi (eyalete göre aylık brüt, Nisan 2026):
- 1. eğitim yılı: 1.243 € - 1.373 €
- 2. eğitim yılı: 1.298 € - 1.408 €
- 3. eğitim yılı: 1.379 € - 1.489 €
- Not: Bu bilgiler yönlendirme amaçlıdır, hak iddia edilemez.
Eyaletlere göre örnekler:
- Baden-Württemberg: 1. yıl 1.304 €, 2. yıl 1.378 €, 3. yıl 1.489 €
- Bayern: 1. yıl 1.303 €, 2. yıl 1.365 €, 3. yıl 1.444 €
- Berlin: 1. yıl 1.272 €, 2. yıl 1.335 €, 3. yıl 1.402 €
- Brandenburg: 1. yıl 1.272 €, 2. yıl 1.335 €, 3. yıl 1.402 €
- Bremen: 1. yıl 1.373 €, 2. yıl 1.408 €, 3. yıl 1.443 €
- Hamburg: 1. yıl 1.373 €, 2. yıl 1.408 €, 3. yıl 1.443 €
- Hessen: 1. yıl 1.261 €, 2. yıl 1.328 €, 3. yıl 1.419 €
- Mecklenburg-Vorpommern: 1. yıl 1.373 €, 2. yıl 1.408 €, 3. yıl 1.443 €
- Niedersachsen: 1. yıl 1.264 € - 1.373 €, 2. yıl 1.334 € - 1.408 €, 3. yıl 1.439 € - 1.443 €
- Nordrhein-Westfalen: 1. yıl 1.243 €, 2. yıl 1.298 €, 3. yıl 1.379 €
- Rheinland-Pfalz: 1. yıl 1.261 €, 2. yıl 1.328 €, 3. yıl 1.419 €
- Saarland: 1. yıl 1.261 €, 2. yıl 1.328 €, 3. yıl 1.419 €
- Sachsen: 1. yıl 1.272 €, 2. yıl 1.337 €, 3. yıl 1.401 €
- Schleswig-Holstein: 1. yıl 1.373 €, 2. yıl 1.408 €, 3. yıl 1.443 €
- Sachsen-Anhalt: 1. yıl 1.271 €, 2. yıl 1.338 €, 3. yıl 1.437 €
- Thüringen: 1. yıl 1.272 €, 2. yıl 1.337 €, 3. yıl 1.401 €
Eğitim Masrafları
- Eğitimin yapılması için ücret alınmaz. Eğitim işletmesi, işletmedeki eğitim için gerekli araçları sağlar ve sınav ücretlerini öder. Aksi düzenlenmedikçe çıraklar meslek okulu öğrenim materyalleri ve iş kıyafeti masraflarını kendisi karşılar. Eğitim yeri konuttan uzaksa ek masraf çıkabilir. Belirli durumlarda mesleki eğitim yardımı (BAB) alınabilir.
Yakın Eğitim Alternatifleri
- Tekstil alanı: Döşemeci, Yelkenci, Teknik Konfeksiyoncu - Ortak nokta: tekstil malzemeleri işleme, araç veya tekne-gemi donanımı üretme
- Deri alanı: Seleci (Araç Seleleri dalı) - Ortak nokta: araç iç donanımı üretme
- Araç ve trafik tekniği alanı: Karoseri ve Araç Yapım Mekaniği (Karavan ve Karavan Tekniği, Karoseri ve Araç Yapım Tekniği, Karoseri Bakım Tekniği dalları), Otomotiv Mekatroniği (Karoseri Tekniği, Binek Araç Tekniği, Sistem ve Yüksek Voltaj Tekniği odakları) - Ortak nokta: araçları özel donanımlarla donatma, kilit sistemleri ve araç teknik sistemlerini kurma
Eğitime İlişkin Yasal Düzenlemeler
- Fahrzeuginterieur-Mechaniker mesleki eğitimi yönetmeliği (FintMechAusbV) 13.10.2020 tarihli
- Kültür Bakanları Konferansı'nın 25.09.2020 tarihli çerçeve öğretim planı
Meslek Tanıtımı
Bu meslekte ne yapılır?
- Otomobil, kamyon, otobüs, tren vagonları ile uçak ve gemiler için araç koltukları, kapı ve yan kaplamaları ve tavan döşemeleri üretilir ve ilgili kumanda elemanlarıyla birlikte monte edilir. Zemin kaplamaları döşenir, araç kapı ve pencereleri yalıtılır. Bunun için uygun iş, kompozit ve yardımcı malzemeler seçilir, şablon ve kalıplar yapılır. Kumaş, plastik, deri ve döşeme malzemeleri kesilir, dikilerek veya yapıştırılarak birleştirilir, kol dayamalar veya koltuk minderleri kaplanır ve ürünler ergonomik açılara dikkat edilerek araçlara takılır. Ayrıca elektrik ve pnömatik hatlar döşenir ve kurulur. Tekli ve seri üretimde çalışılır.
Nerede çalışılır?
- Araç sanayinde
- Uçak, demiryolu ve gemi yapımı işletmelerinde
- Zanaat tipi araç döşemeciliği ve oto seleciliğinde
Özet Bilgi
Bu meslekte ne yapılır?
- Farklı araçlar için araç koltukları, kapı ve yan kaplamaları ile tavan döşemeleri üretilir ve uygun kumanda elemanlarıyla monte edilir. Zemin kaplamaları döşenir, kapı ve pencereler yalıtılır, şablon ve kalıplar yapılır. Kumaş, plastik, deri ve döşeme malzemeleri kesilir, dikilir veya yapıştırılır, kol dayamalar ve koltuk minderleri kaplanır. Elektrik ve pnömatik hatlar döşenir ve kurulur. Tekli ve seri üretimde çalışılır.
Nerede çalışılır?
- İstihdam işletmeleri: araç sanayi, uçak-demiryolu-gemi yapımı, zanaat tipi araç döşemeciliği ve oto seleciliği
- Çalışma yerleri: çoğunlukla üretim salonları, atölyeler
Hangi okul diploması beklenir?
- Yasal olarak belirli bir diploma şartı yoktur. Uygulamada 2024 başlayanların %55'i orta okul, %25'i temel okul, %15'i diplomasız, %5'i lise diplomalıdır.
Nelere dikkat edilir?
- Gereklilikler: el becerisi ve göz-el koordinasyonu, dikkat ve konsantrasyon, zanaat becerisi, teknik anlayış
- Dersler: Matematik, İş Teknik / Teknoloji
Eğitimde ne kazanılır?
- Aylık örnek ücretler (eyalete göre değişir): 1. yıl 1.243 € - 1.373 €, 2. yıl 1.298 € - 1.408 €, 3. yıl 1.379 € - 1.489 €
Bu program size uygun mu?
Ücretsiz ön görüşmede durumunuza göre netleştirin — 20 dakikada yol haritanız belli olsun.
Ücretsiz ön görüşme alın